Ἡ παιδική ἡλικία γιά κάθε ἄνθρωπο εἶναι πολύ σημαντική. Ἑπομένως, φέρουν πάρα πολύ μεγάλη εὐθύνη οἱ γονεῖς πού γεννοῦν, ἀνατρέφουν, μεγαλώνουν παιδιά, καί θά πρέπει πάρα πολύ προσεκτικοί νά εἶναι. Αὐτό πού συνήθως λένε: «Μικρό εἶναι, δέν καταλαβαίνει, δέν ξέρει. Μικρό εἶναι, δέν πειράζει», δέν εἶναι σωστό. Τό παιδί δέν ἔχει ἀναπτύξει ἀκόμη τή νοημοσύνη του· ἀργότερα θά ὡριμάσει ὡς πρός αὐτό καί ὡς πρός ἄλλα ἐπίσης. Ἀλλά εἶναι ζωντανός ἄνθρωπος καί ἔχει φοβερή δεκτικότητα. Ὁ τρόπος πού τοῦ χαμογελοῦμε, πού τό παίρνουμε ἀγκαλιά, πού τό θωπεύουμε, πού τό παρηγοροῦμε, ὁ τρόπος πού τό ἀποπαίρνουμε, ὅλα αὐτά ἔχουν πάρα πολύ μεγάλη σημασία, καθώς ἀσκοῦν ἐπίδραση πάνω του. Πάρα πολλά πράγματα πού, ὅταν εἶναι μεγάλος κανείς, τοῦ φαίνονται ἀνεξήγητα –γιατί νά νιώθει ἔτσι, ἀλλιῶς– προέρχονται ἀπό τά βιώματα τῆς παιδικῆς ἡλικίας, πού δέν τά θυμᾶται πιά.

Αὐτό χρειάζεται: Ὁ καθένας μας νά ἐννοήσουμε ὅτι στή θέση μας εἶναι ὁ ἅγιος Γεώργιος. Τί θά ἔκανε; Καί ἀπό ἐμᾶς αὐτό θέλει ὁ ἅγιος Γεώργιος, αὐτό θέλει καί ὁ Χριστός. Ὁ Χριστός εἶναι πίσω ἀπό τόν ἅγιο καί δέν θά ἤθελε νά κρατοῦμε ἐμεῖς μακριά τόν ἑαυτό μας, μήν τυχόν κινδυνεύσει, μήν τυχόν δυσαρεστηθεῖ, μήν τυχόν περάσει δυσκολίες –καί κατά τά ἄλλα τόν τιμοῦμε, προσευχόμαστε σ᾿ αὐτόν καί ὁμολογοῦμε τήν ἁγιότητά του. Ὁ κάθε ἅγιος μποροῦσε κάποια στιγμή νά πεῖ: «Ἀρνοῦμαι τόν Χριστό», καί γλίτωνε ἀπό ὅλα. Ὅμως δέν λύγισε καθόλου.
Ὁ Χριστός πέρασε καί αὐτός μαρτύρια, ἑκουσίως. Καί τά ἔπαθε ὅλα, ὄχι γιατί δέν μποροῦσε νά ξεφύγει ἀπό κάποιους κακούς ἀνθρώπους ἤ γιατί νοιαζόταν πῶς νά μᾶς ἐντυπωσιάσει. Μή γένοιτο. Ἀλλά μέσα ἀπό ἐκεῖ περνάει κανείς, ἀπό ὅλα ὅσα θά οἰκονομήσει ὁ Θεός γιά τόν καθένα, γιά νά βρεῖ ὄντως τόν Χριστό.

Διαβάζουμε σέ μιά ἀπό τίς εὐχές τῆς θείας Μεταλήψεως: Ἐάν γάρ τολμήσω σοι προσελθεῖν σύν τοῖς ἀξίοις, ὁ χιτών με ἐλέγχει, ὅτι οὐκ ἔστι τοῦ δείπνου. Ἔχει κάποιον χιτώνα αὐτός πού πλησιάζει στή θεία Κοινωνία, δέν εἶναι γυμνός. Ἀλλά αὐτός ὁ χιτώνας μπορεῖ νά μήν εἶναι ὁ χιτώνας τοῦ οὐρανίου δείπνου. Τοῦ δείπνου ἦταν ὁ θεοΰφαντος χιτώνας πού εἶχαν οἱ πρωτόπλαστοι πρίν πέσουν καί ὄχι ὁ δερμάτινος. Ἀλλά μέ τήν πτώση τόν ἔχασαν καί βρέθηκαν μέσα στίς συνέπειες τῆς ἁμαρτίας. Ὅμως, ὅσο κι ἄν φανεῖ παράδοξο, ἀδελφοί μου, εἶναι σωτήριο γιά τόν ἄνθρωπο τό ὅτι βρίσκεται μέσα σέ ὅλες αὐτές τίς συνέπειες τῆς ἁμαρτίας: τό ὅτι θλίβεται, βασανίζεται, πονάει, ἀρρωσταίνει, τό ὅτι συνεχῶς τόν κυνηγάει ὁ θάνατος. Αὐτά ὅλα μποροῦν νά τόν ὁδηγήσουν στή σωτηρία, ἐάν δεχθεῖ τήν παιδαγωγία τοῦ Θεοῦ καί κάνει τόν κανόνα του σ᾿ αὐτόν ἐδῶ τόν κόσμο μέ ὑπομονή, ἀλλά καί μέ προθυμία καί χαρά.

Ὅσες φορές κι ἄν διαβάσαμε τό Εὐαγγέλιο, πάλι νά τό βάλουμε μπροστά μας, ἐμεῖς μπροστά του καί νά δοῦμε: Λέει αὐτό ὁ Κύριος, τό δέχεται ἡ Ἐκκλησία, τό ἑρμηνεύει ἔτσι ἡ Ἐκκλησία, οἱ πατέρες, οἱ ἅγιοι. Καί νά τό πάρουμε ὡς δεδομένο: Λέει αὐτό καί τό δέχομαι. Ἐδῶ εἶναι ἡ πίστη: βάζω μπροστά μου τό Εὐαγγέλιο καί τό διαβάζω καί τό δέχομαι, βάζω κάτω τή ζωή τῆς Ἐκκλησίας, τή ζωή τῶν ἁγίων, τή μελετῶ καί τή δέχομαι. Καί ἡ πίστη αὐτή ἐνεργεῖ ἔτσι μέσα μου, πού ὄχι μόνο ἀνοίγει τόν δρόμο πρός τόν Θεό, ἀλλά συγχρόνως θανατώνει ὅλα τά ἄλλα: φεύγουν ἀπό τή μέση οἱ δικαιολογίες, οἱ προφάσεις, ἕνα σωρό ἄλλα πράγματα πού μέ χωρίζουν ἀπό τόν Θεό. Καί ὁ ἄνθρωπος, σάν νά μήν ὑπάρχει τίποτε ἄλλο παρά αὐτός καί ὁ Θεός, αὐτός καί ἡ ἀλήθεια τοῦ Θεοῦ, πορεύεται πρός τά ἐκεῖ. Καί ἔτσι καταλαμβάνεται ὁ ἄνθρωπος ἀπό τήν ἄκτιστη, τήν ὑπερφυσική δύναμη τοῦ Θεοῦ, καί ὅλα εἶναι ἀλλιῶς.

Ἡ εὐαγγελική περικοπή μᾶς κάνει λόγο γιά ὅλη τή φροντίδα πού δείχνουν καί οἱ ἄνδρες μυροφόροι καί οἱ γυναῖκες μυροφόρες. Τί ἄλλο μποροῦν νά κάνουν; Κάνουν τά ἀνθρώπινα. Ἦταν τόλμημα γιά τόν Ἰωσήφ νά ξαναενοχλήσει τόν Πιλάτο γιά τόν Ἰησοῦ, καί μάλιστα νά τόν παρακαλέσει νά τούς δωρίσει τό σῶμα, ὥστε νά τό ἐνταφιάσουν. Καί ὅμως τό κάνει. Καί οἱ γυναῖκες, καθώς σύντομα ἔκαναν τήν ταφή καί δέν ἔμειναν ἱκανοποιημένες μέ ὅσα μύρα χρησιμοποίησαν, πηγαίνουν πάλι στόν τάφο. Καί ὅταν φτάνουν ἐκεῖ, πληροφοροῦνται ὅτι ἠγέρθη ὁ Κύριος.
Καί ἐμεῖς τά ἀνθρώπινα νά τά κάνουμε μέ ὅλη μας τήν καρδιά, καί ἔτσι νά φαίνεται ὅτι πράγματι τόν ἀγαποῦμε τόν Κύριο, ἐλπίζουμε σ᾿ αὐτόν, τόν εὐγνωμονοῦμε γιά ὅ,τι ἔκανε γιά μᾶς. Καί θά περιμένουμε ἀπό ἐκεῖνον νά ἀνοίξει δρόμους. Καί θά ἔρθει ἡ ὥρα πού θά βεβαιωθοῦμε μέσα μας καί ἐμεῖς ὅτι ἠγέρθη ὁ Κύριος.

Μήν τρομάζουμε ἀπό τά ὄνειρα, ὅ,τι καί νά εἶναι. Κάνουν καλό αὐτά, ὅταν δέν τρομάζεις. Διότι τό ὑποσυνείδητο τί δέν ἔχει μέσα! Καί ὅταν κοιμᾶται κανείς, αὐτά βγαίνουν. Μερικοί, ὅταν ξυπνοῦν τό πρωί, νιώθουν σάν νά ἔχουν δηλητηριαστεῖ ὅλη τή νύχτα. Γι᾿ αὐτό εἶναι ἄκεφοι, σάν ναρκωμένοι, καί δέν μποροῦν νά ξεκινήσουν πρόθυμα τήν ἡμέρα. Νά μήν πολυδώσεις σημασία, νά πεταχτεῖς ἐπάνω καί νά ξεκινήσεις. Ὅλο αὐτό τό κατακάθι πού ὑπάρχει μέσα στό ὑποσυνείδητο δέν τακτοποιεῖται ἁπλῶς μέ τό νά εἶναι ξεχασμένο. Καί ὁ Θεός χρησιμοποιεῖ καί τή νύχτα, ὥστε νά βγεῖ αὐτό εἴτε ὡς πειρασμός εἴτε ὡς ἐφιάλτης. Ἀντί νά μελαγχολήσεις, νά πεῖς: «Καί ὁ ὕπνος μου ἀκόμη ἔδειξε πόσο δέν εἶμαι ὅπως μέ θέλεις, Θεέ μου, πόσο ἀκόμη εἶναι ἀγιάτρευτη ἡ ψυχή μου. Σέ εὐχαριστῶ, πού μέ βοήθησες νά τό συνειδητοποιήσω αὐτό». Ἔτσι βγαίνει καλό, διότι ταπεινώνεσαι.

Ὁ Χριστός εἶπε στούς μαθητάς του: «Δέν μέ διαλέξατε ἐσεῖς· ἐγώ σᾶς διάλεξα». Αὐτό ἔχει ἰδιαίτερη ἀξία εἰδικότερα στό ἐξομολογητήριο. Δηλαδή, ὁ πνευματικός νά αἰσθάνεται ὅτι ὁ Θεός φέρνει ἕναν ἄνθρωπο ἐκεῖ, ἀλλά καί ὁ ἄνθρωπος αὐτός νά αἰσθάνεται ὅτι ὁ Θεός τόν πηγαίνει ἐκεῖ· εἶναι μέσα στό σχέδιο τοῦ Θεοῦ, τόν ἔπιασε, τόν γράπωσε ὁ Θεός, ἄν ἐπιτρέπεται νά πῶ ἔτσι. Πολλές φορές χρειάζεται, καθώς συζητοῦμε, κυρίως στό ἐξομολογητήριο, νά πῶ ὅτι ἐδῶ παρόντος τοῦ Ἁγίου Πνεύματος θά κάνουμε τή συνεργασία. Ὁ Θεός μᾶς ὁδήγησε ἐδῶ. Ὁ ἴδιος ὁ Κύριος μᾶς φωτίζει, μᾶς ἐνδυναμώνει. Εἶναι ἐδῶ παρών, γιά νά γίνει τό δικό του ἔργο. Καί τό ἔργο αὐτό εἶναι νά σωθοῦν οἱ ἄνθρωποι. Ὅταν τό πιστεύεις αὐτό, μετά ἀλλιῶς πᾶνε τά πράγματα· ἀρχίζει ἡ χάρη νά ἐργάζεται μέσα στήν ψυχή, ἀλλά καί ὁ ἄνθρωπος αἰσθάνεται δεσμευμένος, μέ τήν καλή ἔννοια, καί κοπιᾶ γιά ὅλα.